محمد بن أبي بكر الزهري الغرناطي ( مترجم : حسين قره چانلو )
132
كتاب الجغرافية ( فارسى )
147 - همچنين در اين ناحيه شهر طبريّه قرار دارد . كه در نزديكى راههاى شام به كوه كرمدان « 1 » واقع است و در نزديكى آن درياچهء معروف به درياچهء طبريّه قرار دارد . دور آن سى فرسخ است و آبش تلخ است ، نه گوارا و نه شور است . از شگفتىهاى اين درياچه اينكه همراه با طلوع و غروب ماه مدّ و جزر مىكند ، همچنانكه درياها چنين مىكنند ، در حالىكه در مقابل و نزديكى آن دريايى نيست . 148 - در نزديكى آن در طرف مغرب نزديك راههاى شام شهر قوم لوط « 2 » واقع است كه بر سر آنها وارونه ( يا واژگون ) شد و خداوند آن را زير و رو كرد . همچنانكه مىفرمايد : « ما شهر را زير و رو كرديم و باران سنگ بر آنها بارانيديم » . و آن ( شهر ) امروز بركهاى از آب سياه رنگ بدبو « 3 » است كه كسى از فاصلهء دور هم نمىتواند به آن نزديك شود . گفته شده كه در دورهء اسلام در اطراف اين شهر سنگى از آن سنگها پيدا شد و مردى آن را به مصر آورد و نزد صاحبش در ظرفى بود . آنگاه وارد خانهاى شد كه در زير آن دو مرد سكونت داشتند كه با هم لواط مىكردند . پس آن سنگ ظرف را سوراخ كرد و روى آن دو افتاد و آنها را كشت . اين حكايت [ پ v 29 ] مشهور است و به جهت شهرتش آن را خلاصه كرديم .
--> ( 1 ) . Djabal Karmadan . اين كوه از كوههاى ايالت خراسان بوده و هيچگونه ارتباط با كوههاى ناحيت شام ندارد مصحح كتاب اين كوه را كرمان نام برده است ( ر . ك : ص 63 كتاب ) ، احتمالا كوه حرمون در شام بوده است كه نزديك به درياچهء طبريه يا در همان حدود بوده است ، كه زهرى اطلاعى از آن نداشته و آن را كرمان نام داده است . ( 2 ) . توبه / 70 ، شهر قوم لوط همان است كه در قرآن به نام مؤتفكات آمده است و نيز ( ر . ك : احسن التقاسيم ، بخش 1 ، ص 242 ) . ( 3 ) . اشاره به درياچهء بحر الميت ( يا بحيره المنتنه درياچه بدبو مىباشد . ( ر . ك : التنبيه و الاشراف ، مسعودى ( ترجمه ) ، صص 69 و 70 ) .